ග්‍රීන්හවුස් ගෑස්

ග්‍රීන්හවුස් ගෑස්

ග්‍රීන්හවුස් ගෑස් යනු වායුගෝලයේ ඇති, උණුසුම් රේඛා (infrared radiation) ආශ්‍රයෙන් තාපය රඳවා පෘථිවියේ උෂ්ණත්වය පවත්වා ගැනීමට දායක වායු වර්ගයකි. මෙම වායු ප්‍රභවය "ග්‍රීන්හවුස් බලපෑම" (Greenhouse Effect) ලෙස හැඳින්වේ.

ප්‍රධාන ග්‍රීන්හවුස් ගෑස්

  • කාර්බන් ඩයොක්සයිඩ් (CO₂) – කාන්දුන, ඉන්ධන දहन සහ වනාන්තර කපන ක්‍රියාවලින් නිපදවෙයි.
  • මෙතේන් (CH₄) – ගොවි වැඩ, ගස් හා සත්තු වායු නිපදවයි.
  • නයිට්‍රස් ඔක්සයිඩ් (N₂O) – කෘෂිකර්ම, විශේෂයෙන් මට්ටම වැඩි පොහොර භාවිතයෙන් නිපදවෙයි.
  • ඔසෝන් (O₃) – ට්‍රොපොස්ෆියරයේ අඩුම ස්තරයේ ඇති විශේෂිත ඔසෝන්.
  • ෆ්ලුරෝකරබන් (CFCs) – කාර්මික ප්‍රතිශක්තිකරණ, ශීතකරණ හා ශීතගෘහ උපකරණ වලින් නිපදවෙයි.

ග්‍රීන්හවුස් බලපෑම

  • ග්‍රීන්හවුස් ගෑස් පරිසරයෙහි තාපය රඳවා පෘථිවියේ සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය සාමාන්‍යය මට්ටමක පවත්වා ගනී.
  • එය නොමැතිවී ඇත්නම්, පෘථිවිය ඉතා සීතල සහ ජීවිතයට අසුකර වනු ඇත.
  • නමුත්, මානව කාර්යයන් නිසා මෙම ගෑස් වැඩි වීමෙන් පෘථිවියේ ගෝලීය උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම (global warming) සිදු වේ.

බලපෑම්

  • වර්ෂාව, මධ්‍යම උෂ්ණත්වය, කලාපීය කාලගුණික රටාවන් වෙනස් වීම.
  • ගංගා, නායයන් හා දියමන්තික ජල මට්ටම ඉහළ යාම.
  • විශාල වනාන්තර හා ජීව විවිධත්වය හානි වීම.

පාලන ක්‍රම

  • පරිසර රැකවරණ, CO₂ සහ CH₄ විෂය පාලනය.
  • නවීන බලශක්ති (solar, wind, hydro) භාවිතය.
  • ග්‍රීන්හවුස් බලපෑම සහිත වායු අඩු කිරීම සඳහා ජාත්‍යන්තර එකඟතා (Kyoto Protocol, Paris Agreement).

තවත් බලන්න

  • ගෝලීය උෂ්ණත්වය
  • ඔසෝන් තට්ටුව
  • කාර්බන් ඩයොක්සයිඩ්
  • මුද්‍රිත පරිසර පාලනය

සටහන්

විකිපීඩියා, විකි, විශ්වකෝෂය, පොත, පුස්තකාලය, ලිපිය, කියවීම, නොමිලේ බාගත කිරීම, ග්‍රීන්හවුස් ගෑස් පිළිබඳ තොරතුරු, ග්‍රීන්හවුස් ගෑස් යනු කුමක්ද? ග්‍රීන්හවුස් ගෑස් යනු කුමක් දර්ශනය කරන්නේ?